Wat is een frozen shoulder?

De letterlijke vertaling van frozen shoulder is 'bevroren schouder'. De schouder en arm zijn slecht te gebruiken. Heffen en draaien van de (boven-)arm wordt beperkt door een tekort aan bewegingsruimte in het gewricht en gaat gepaard met pijn.  De klachten beginnen vaak met een pijnlijke en stijve schouder. Er treedt plotseling een hevige pijn op in de schouder en de arm kan daardoor niet bewogen worden.
Soms is er een duidelijke oorzaak aan te wijzen, maar vaak ook niet. De schouder is een kogelgewricht. De bolvormige kop van de bovenarm (humerus) past in een ondiepe kom van het schouderblad (scapula). Het kapsel, dat bestaat uit stug verbindingsweefsel omgeeft het gewricht en speelt een belangrijke rol bij de bewegingsmogelijkheden van het gewricht. Als een frozen shoulder ontstaat, raakt het kapsel ontstoken en wordt dat stijf. De ontsteking veroorzaakt verklevingen in het kapsel dat zich rond het gewricht en de gewrichtsoppervlakken bevindt. Hierdoor worden de bewegingsmogelijkheden van het schoudergewricht beperkt . De aanmaak van gewrichtsvloeistof, dat het gewricht smeert en het gewricht beweeglijk houdt en voedt, neemt hiermee af. Dit beperkt de mogelijkheid tot herstellen. In sommige gevallen neemt de beweeglijk zover af, dat het uitvoeren van dagelijkse activiteiten - zoals het kammen van het haar, tanden poetsen of het aantrekken van de jas - wordt moeilijk of zelfs onmogelijk. Licht belast actief blijven is in dit geval belangrijk, om herstel zo goed mogelijk te laten verlopen. Een frozen shoulder kan ontstaan na een trauma van het schoudergewricht (een val of ontwrichting) of als reactie op een peesontsteking (pijnlijke irritatie door frictie/compressie of overbelasting) of een bursitis (slijmbeursontsteking). Na een beroerte (CVA= cerebro vasculair accident) Echter vaak is de oorzaak niet te achterhalen en is of lijkt de oorzaak spontaan te zijn. Echter elke situatie die u er van weerhoud de schouder cq arm te bewegen vormt een risico en kan leiden tot een frozen shoulder.

Wat zijn de oorzaken? Een frozen shoulder kan door verschillende problemen ontstaan. Meestal ontstaat het na een slijmbeursontsteking, een aanhoudende irritatie van de pees of de slijmbeurs of door een ontstoken gewrichtskapsel. Maar ook een ongeval of operatie kan de oorzaak zijn.
Soms is er helemaal geen oorzaak te vinden. Het weefsel rond de schouder reageert op de irritatie met een flinke ontsteking, waardoor dit zich aanpast aan de belasting die eraan wordt aangeboden. Wanneer de schouder lang stil wordt gehouden als gevolg van pijn, is de kans op het ontwikkelen van een frozen shoulder aanwezig. Het onderhouden van de beweeglijkheid binnen de pijngrens is hierbij zinvol.Een frozen shoulder kan ontstaan:

• na een val, klap of stoot
• na een operatie
• door overbelasting i.c.m. ontsteking van een pees of slijmbeurs
• langdurig gedwongen stilhouden van de arm (breuk, gips)

Uit studies is gebleken dat een frozen shoulder vaker voor komt bij vrouwen ouder dan 50 jaar en bij mensen met suikerziekte, hartproblemen en schildklieraandoeningen. Het is niet duidelijk hoe dit precies komt.

Wat is het verloop? De frozen shoulder begint onschuldig met wat pijn. U voelt pijn maakt zich wat zorgen dus u houdt hem rustig en doet er weinig mee om pijn te vermijden. Dit doet u gesteund door de gedachte dat rust goed is, de huisarts zegt dat toch ook in vele situaties. Hier is wat voor te zeggen na een 5 setter met tennis, of een ochtendje hout zagen of ramen lappen. Echter, als de schouder getraumatiseerd is door een val, of al langer wat pijnlijk is gedurende langere tijd (chronische pijn) en u besluit hem langere tijd niet te gebruiken zal deze schouder mogelijk de neiging hebben te verstijven.Bij een frozen shoulder zijn er meestal 3 stadia:

1. In het eerste stadium, dat twee tot negen maanden kan duren, is de pijn het hevigst. De pijn neemt 's nachts af. Beweging van het gewricht is slechts beperkt mogelijk.
2. In het tweede stadium treedt er stijfheid op en is het bewegingsverlies het grootst. Dit stadium duurt vaak zo'n vier tot twaalf maanden. De pijn blijft aanwezig, maar is vaak minder hevig.
3. In het laatste stadium verbetert de schouderfunctie zich weer. Dit kan zo´n vier tot twaalf maanden in beslag nemen. Geleidelijk verdwijnt de stijfheid en de pijn vanzelf.